***** Όγκος ***** Γενικά ====== Ο όγκος ενός σώματος εκφράζει το μέρος του χώρου που καταλαμβάνει το σώμα. - Γεωμετρική ιδιότητα του σώματος. - Τα στερεά και τα υγρά έχουν σταθερό όγκο. - Τα στερεά έχουν σταθερό σχήμα. - Τα υγρά παίρνουν πάντοτε το σχήμα του δοχείου που τα περιέχει. - Τα αέρια δεν έχουν σταθερό όγκο, καταλαμβάνουν όλο το χώρο του δοχείου που τα περιέχει. Σύμβολο: V Μονάδα στο SI: :math:`m^3` Το :math:`m^3` είναι ο όγκος ενός κύβου με ακμή 1 m. .. image:: img/chapt-4/m3.png Υποπολλαπλάσια του :math:`m^3`: - L (λίτρο) ή :math:`dm^3`. Είναι ο όγκος ενός κύβου με ακμή 1 dm - :math:`cm^3`. Είναι ο όγκος ενός κύβου με ακμή 1 cm. Το **χιλιοστόλιτρο (mL)** είναι το ένα χιλιοστό του λίτρου. Ισχύει **1 mL = 1 cm³** και **1 L = 1000 mL = 1000 cm³**. Για παράδειγμα, 250 mL νερού έχουν όγκο 250 cm³ ή 0,25 L. Μετατροπές ========== :math:`m^3 \cdot 1000 \rightarrow dm^3(L)` :math:`dm^3(L) : 1000 \rightarrow m^3` :math:`dm^3(L) \cdot 1000 \rightarrow cm^3` :math:`cm^3 : 1000 \rightarrow dm^3(L)` :math:`m^3 \cdot 1.000.000 \rightarrow cm^3` :math:`cm^3 : 1.000.000 \rightarrow m^3` Ασκήσεις ======== Να λύσετε τις παρακάτω ασκήσεις χωρίς αριθμομηχανή, γράφοντας τις πράξεις και τις μονάδες. Μετατροπές μονάδων ------------------ Να μετατρέψετε: #. :math:`2\,m^3` σε :math:`dm^3` και σε L. #. 3 L σε :math:`cm^3`. #. 5000 mL σε L. #. 250 mL σε :math:`cm^3`. #. :math:`400\,cm^3` σε :math:`dm^3` και σε L. #. :math:`2\,m^3` σε :math:`cm^3`. #. :math:`4\,000\,000\,cm^3` σε :math:`m^3`. #. 0,5 L σε mL. #. 1,25 L σε :math:`cm^3`. #. :math:`2500\,cm^3` σε L. #. :math:`0{,}3\,m^3` σε L. #. 75 L σε :math:`m^3`. #. :math:`0{,}004\,m^3` σε :math:`cm^3`. #. :math:`125\,cm^3` σε :math:`m^3`. #. :math:`0{,}00025\,m^3` σε mL. .. Απαντήσεις εκπαιδευτικού: 1) 2000 dm³ και 2000 L, 2) 3000 cm³, 3) 5 L, 4) 250 cm³, 5) 0,4 dm³ και 0,4 L, 6) 2.000.000 cm³, 7) 4 m³, 8) 500 mL, 9) 1250 cm³, 10) 2,5 L, 11) 300 L, 12) 0,075 m³, 13) 4000 cm³, 14) 0,000125 m³, 15) 250 mL. Πρακτικές εφαρμογές ------------------- #. Μια κανάτα περιέχει 3 L νερού. Πόσα δοχεία χωρητικότητας 0,5 L μπορείτε να γεμίσετε εντελώς; Να θεωρήσετε ότι δεν χύνεται νερό κατά το γέμισμα. #. Ένα μπουκάλι περιέχει 1,5 L χυμού. Γεμίζετε εντελώς 4 ποτήρια χωρητικότητας 250 mL το καθένα. Πόσος χυμός απομένει στο μπουκάλι; Να δώσετε την απάντησή σας σε mL και σε L. Να θεωρήσετε ότι δεν χύνεται χυμός κατά το γέμισμα. #. Ένα δοχείο χωρητικότητας :math:`0{,}02\,m^3` περιέχει ήδη 5 L νερού. Πόσα λίτρα νερού χρειάζονται ακόμη για να γεμίσει; Πόσα γεμάτα μπουκάλια των 1,5 L πρέπει να αδειάσετε μέσα του για να προσθέσετε αυτή την ποσότητα; Να θεωρήσετε ότι δεν χύνεται νερό κατά το γέμισμα. .. Απαντήσεις εκπαιδευτικού: 1) 6 δοχεία, 2) 500 mL = 0,5 L, 3) χωρητικότητα 20 L, χρειάζονται ακόμη 15 L, δηλαδή 10 μπουκάλια. Συγκρίσεις όγκων ---------------- #. Ένα δοχείο Α περιέχει 0,75 L νερού και ένα δοχείο Β περιέχει :math:`600\,cm^3` νερού. Ποιο περιέχει περισσότερο νερό; Κατά πόσα mL διαφέρουν οι δύο όγκοι; Να μετατρέψετε πρώτα τους όγκους στην ίδια μονάδα. #. Να κατατάξετε τους παρακάτω όγκους από τον μικρότερο προς τον μεγαλύτερο, αφού τους εκφράσετε όλους στην ίδια μονάδα: α) 1,2 L β) 950 mL γ) :math:`0{,}0015\,m^3` δ) :math:`1100\,cm^3` .. Απαντήσεις εκπαιδευτικού: 1) Το Α, κατά 150 mL. 2) Σε mL: α) 1200, β) 950, γ) 1500, δ) 1100. Σειρά: β < δ < α < γ.